Sposób wystawiania faktur VAT regulują przepisy ustawy o podatku od towarów i usług. Ze względu na różne zdarzenia gospodarcze, istnieje kilkanaście rodzajów faktur VAT.
Oprócz podstawowej Faktury VAT najczęściej można natrafić na Faktury VAT korygujące. Są to dokumenty w obrocie gospodarczym odniesione do danej faktury VAT, wystawiane w przypadku, kiedy przykładowo po wystawieniu faktury VAT udzielono rabatów czy dokonano zwrotu produktu. Taka faktura musi być oznaczona jako „ Korekta” lub „ Faktura korygująca”. Wystawiana jest w co najmniej dwóch egzemplarzach, oznakowanych „ kopia” i „ oryginał”. Zbywca jest zobowiązany posiadać potwierdzenie odbioru faktury korygującej przez nabywcę. Potwierdzenie odbioru faktury korygującej stanowi podstawę do obniżenia kwoty podatku należnego w rozliczeniu za miesiąc, w którym sprzedawca uzyskał to potwierdzenie.
Faktury zaliczkowe w VAT
Innym rodzajem faktur są faktury zaliczkowe w VAT. Podatnik ma obowiązek wystawienia takiej faktury, gdy zdarza się, że przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzyma od kupującego część, a czasem całość należności. Fakturę wystawia się część nie później niż siódmego dnia od dnia, kiedy pobrano przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi każdą kolejną część należności (zaliczkę, przedpłatę, zadatek lub ratę).
Faktura VAT – MP
Na mocy przepisów ustawy o podatku od towarów i usług „mały podatnik” ma obowiązek wystawiać fakturę VAT z oznaczeniem MP. „ Mały podatnik” zgodnie z art. 2 pkt 24 ustawy o VAT, to podatnik:
- u którego wartość przychodu brutto nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 800.000 euro,
- prowadzący przedsiębiorstwo maklerskie, zarządzający funduszami powierniczymi, będący agentem, zleceniobiorcą lub inną osobą świadczącą usługi o podobnym charakterze, z wyjątkiem komisu - jeżeli kwota prowizji lub innych postaci wynagrodzenia za wykonane usługi brutto nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 30.000 euro
W sytuacji nabycia towarów i usług udokumentowanych fakturą oznaczoną „ FAKTURA VAT - MP” , podatnik może odliczyć sumę podatku w miesiącu, w którym:
- uregulował część należności na rzecz 'małego podatnika' rozliczającego się metodą kasową,
- uregulował w całości należność na rzecz 'małego podatnika' rozliczającego się metodą kasową,
- przypada 90. dzień od dnia otrzymania towaru lub wykonania usługi w przypadkach innych niż określone powyżej
Faktura VAT- Marża
Ta szczególna procedura rozliczania podatku VAT polega na tym, że podstawą opodatkowania jest marża, rozumiana jako różnica pomiędzy należnością, którą uiszcza nabywca a ceną nabycia produktu przez [zbywcę|, pomniejszoną o kwotę podatku. Zbywca odprowadza jedynie podatek VAT od marży, bez prawa do odliczenia VAT z faktur zakupu. Tę szczególną procedurę mogą stosować m.in. płatnicy świadczący usługi w zakresie turystki oraz dostawcy towarów używanych, dzieł sztuki, przedmiotów kolekcjonerskich i antyków. Produkty używane to ruchome dobra materialne nadające się do dalszego użytku w aktualnym stanie lub po ich naprawie.
Faktura VAT- RR
Faktura VAT RR to szczególny rodzaj faktury. Tyczy się dóbr rolnych kupowanych od rolnika ryczałtowego. To rolnik dokonujący dostawy dóbr rolnych pochodzących z własnej działalności rolniczej lub świadczący usługi rolnicze i jednocześnie korzystający ze zwolnienia od podatku na podst. art. 43 ust. 1 pkt 3 z wyjątkiem rolnika obowiązanego na podstawie odrębnych przepisów do prowadzenia ksiąg rachunkowych.Kupując [towar od takiego rolnika, nabywający będący czynnym podatnikiem VAT, wystawia za sprzedawcę fakturę oznaczoną „ Faktura VAT RR ”, która dokumentuje nabycie tych produktów. Fakturę należy wystawić w dwóch egzemplarzach, a oryginał faktury jest przekazywany dostawcy. Poza tym powinna ona zawierać dodatkowe oświadczenie rolnika: „Oświadczam, że jestem rolnikiem ryczałtowym zwolnionym od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług”.
E-faktura
To faktura wystawiona elektronicznie, która powinna zawierać większość informacji, jakie określa Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008r. w sprawie zwrotu podatku niektórym płatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania. Jednak wedle § 19 ust. 3 rozporządzenia w sprawie faktur dokumenty generowane w formie elektronicznej nie muszą zawierać oznaczenia 'oryginał' i 'kopia', dlatego mogą być sporządzane jako jeden dokument. Z powodu niejasnych przepisów i warunków, jakie trzeba spełnić z niej korzystając, występuje nieczęsto. Jednak obserwując gospodarki zachodnie, gdzie znacznie zliberalizowano przepisy, e-faktury dynamicznie zdobywają dominujące miejsce w obrocie dokumentami.