Nierzetelnego kontrahenta, który spóźnia się z zapłatą należnych zobowiązań finansowych, można ukarać odsetkami naliczanymi za zwłokę. Zezwala na to K.C., który reguluje procesy umowy cywilnoprawnej. Kiedy zatem można rozpocząć procedurę naliczania odsetek i w jaki sposób tego dokonać?
Od kiedy można naliczać odsetki
W myśl art. 481 Kodeksu Cywilnego, jeśli kontrahent opóźnia się z zapłatą należności, wierzyciel może żądać odsetek za czas spóźnienia. Odsetki liczy się od pierwszego dnia zalegania z płatnościami, przy czym:
- jeśli termin zapłaty przypada w dzień ustawowo wolny od pracy, tzn. w święto albo w niedzielę, wówczas ulega on przesunięciu na kolejny dzień, który nie jest ustawowo wolnym od pracy (np. z niedzieli na poniedziałek)
- jeśli termin zapłaty przypada na inny dzień wolny od pracy, np. na sobotę, wówczas nie ulega on przesunięciu
Jak wyliczyć należne odsetki
K.C. reguluje wszystkie procesy, zachodzące w czynnościach cywilnoprawnych, dlatego też w postanowieniach umowy między stronami nie wolno zawrzeć odsetek większych niż czterokrotna stopa lombardowa Narodowego Banku Polskiego. Z kolei jeżeli stopa odsetkowa nie została odrębnie ustalona postanowieniami umowy cywilnoprawnej, trzeba zastosować się do art. 481 paragraf 2 Kodeksu Cywilnego
K.C., który zezwala na stosowanie odsetek ustawowych. W 2010 roku wynoszą one 13% długu w skali rocznej.
Jak sporządzić notę odsetkową
Nota odsetkowa, innymi słowy monit zaległości, musi zawierać wszystkie informacje dotyczące powstałych wierzytelności. Składa się między innymi z:
- terminu kiedy należy uregulować powstałe zadłużenie wraz z odsetkami
- rodzaju powstałych zobowiązań
- kwoty powstałych zobowiązań i należnych od niej odsetek
- wskazania sposobu uregulowania płatności
- daty sporządzenia dokumentu
- terminu opóźnień w spłacie
- danych wierzyciela i danych dłużnika
- podpisu osoby upoważnionej do sporządzenia noty
Podstawa prawna
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks Cywilny (Dz. U. z 1964r., Nr 16, poz.93, z późn. zm.):
- Art. 482.
§ 1. Od zaległych odsetek można żądać odsetek za opóźnienie dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się na doliczenie zaległych odsetek do dłużnej sumy.
§ 2. Przepis paragrafu poprzedzającego nie dotyczy pożyczek długoterminowych udzielanych przez instytucje kredytowe. - Art. 359.
§ 1. Odsetki od sumy pieniężnej należą się tylko wtedy, gdy to wynika z czynności prawnej albo z ustawy, z orzeczenia sądu lub z decyzji innego właściwego organu.
§ 2. Jeżeli wysokość odsetek nie jest w inny sposób określona, należą się odsetki ustawowe.
§ 3. Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, wysokość odsetek ustawowych, kierując się koniecznością zapewnienia dyscypliny płatniczej i sprawnego przeprowadzania rozliczeń pieniężnych, biorąc pod uwagę wysokość rynkowych stóp procentowych oraz stóp procentowych Narodowego Banku Polskiego. - Art. 481.
§ 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
§ 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej niż stopa ustawowa, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.
§ 3. W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych.